Hayatın en büyük zenginliği, bazen sabah ağrısız uyanmak ve sesini duymak istediğiniz birinin hâlâ bu dünyada olduğunu bilmektir.
Arzu ÜNAL
İnsan, hayatı boyunca pek çok şeyin peşinden koşar. Bir ev almak, işini büyütmek, çocuklarına daha iyi bir gelecek hazırlamak, toplumda bir yer edinmek ister. Bunların her biri anlaşılır bir arzudur. Fakat bu koşuşturma içinde, bütün hayallerini taşıyan iki büyük dayanağı zaman zaman unutur: Sağlığını ve sevdiklerini.
Sanki bedenimiz yorulmayacak, kalbimiz incinmeyecek, soframızdaki insanlar hep aynı sandalyelerde oturacakmış gibi yaşarız.
Sonra bir gün bir ağrı başlar. Bir telefon gelir. Hastane koridorunda beklerken zamanın akışı değişir. Dün zihnimizi dolduran meseleler uzaklaşır; bütün dileklerimiz tek bir cümlede toplanır:
“Yeter ki iyi olsun…”
İşte o anda insan, hayatındaki gerçek öncelikleri bütün açıklığıyla görür.
Sağlığın sessizce sunduğu hayat
Sağlık, çoğu zaman varlığını sessizliğiyle hissettirir. Rahatça nefes alırken nefesimizi düşünmeyiz. Bir bardak suyu kendi elimizle içerken, merdivenleri çıkarken, gece kesintisiz uyurken bunların ne büyük imkânlar olduğunu fark etmeyebiliriz.
Oysa bir insan için yeniden yürüyebilmek, bir başkası için acı duymadan yemek yiyebilmek, bir diğeri için evinin kapısından yardım almadan çıkabilmek büyük bir sevinçtir.
Sağlığın kıymetini bilmek, hastalık korkusuyla yaşamak anlamına gelmez. Bedenimizin ihtiyaçlarına kulak vermek, dinlenmeye yer açmak ve yardım gerektiğinde bunu ertelememektir. Kendimizi sürekli zorlamayı bir başarı ölçüsü saymaktan vazgeçmektir.
“İşler biraz hafiflesin, sonra dinlenirim” deriz. Fakat hayat, kendisine yeni meşguliyetler bulmakta hiç zorlanmaz. Dinlenmek için ayırmadığımız zaman, bir gün zorunlu bir duraklamaya dönüşebilir.
Kendimize göstereceğimiz özen, sevdiklerimize karşı sorumluluğumuzun da bir parçasıdır. Çünkü bizim yorgunluğumuz, kaygımız ve ihmalimiz çoğu zaman aynı evde yaşadığımız insanların hayatına da dokunur.
Sevgi, zor günlerde aldığı biçimle anlaşılır
Sevgi üzerine çok konuşuyoruz. Mesajlar gönderiyor, güzel sözler paylaşıyor, özel günleri hatırlıyoruz. Bütün bunlar değerlidir. Ama sevginin insan hayatındaki ağırlığı, gündelik davranışlarda ve zor zamanlarda ortaya çıkar.
Bir hastanın yanında sabırla oturmakta…
Yaşlı bir insan aynı hatırayı yeniden anlatırken onu dikkatle dinlemekte…
Yorgun dönen eşimizin yüzündeki sessizliği fark etmekte…
Bir çocuğun anlattığı küçük meseleyi, onun dünyasındaki büyüklüğüyle ciddiye almakta…
Sevildiğini hisseden insan, sıkıntılarının ortasında kendisine uzanabilecek bir el bulunduğunu bilir. Acısı hemen geçmese de yalnızlık duygusu hafifler. Bazen birinin “Buradayım” demesi, uzun nasihatlerden daha fazla teselli verir.
Bu yüzden sevgiyi yalnızca kalbimizde taşıdığımız bir duygu olarak bırakmamalıyız. Karşımızdaki insanın hissedebileceği bir davranışa dönüştürmeliyiz. Vakit ayırarak, dinleyerek, verdiğimiz sözü tutarak, incittiğimizde özür dileyerek…
Aynı evde yaşayıp birbirinden uzak düşmek
Bugün pek çok insanın en derin yorgunluğu, anlaşılmadığını hissetmesinden doğuyor.
Aynı sofrada oturan aile bireyleri birbirlerinin gününü bilmiyor. Çocuklar anne babalarının yüzünden çok telefon ekranlarına bakıyor. Büyükler, kimseyi rahatsız etmemek için ihtiyaçlarını söylemekten çekiniyor. İnsanlar kalabalıkların içinde kendi dertlerini sessizce taşımayı öğreniyor.
Böyle bir hayatın içinde sevgi, biraz da dikkatimizi geri vermeyi gerektiriyor.
Bir yakınımızı dinlerken elimizdeki telefonu bırakmak küçük bir hareket gibi görünebilir. Fakat o hareketin içinde güçlü bir anlam vardır: “Şu anda benim için önemlisin.”
Evlerimizi rahat ettirmek için büyük emek harcıyoruz. O evlerde birbirimize nasıl davrandığımız üzerine de düşünmeliyiz. Çünkü huzur, eşyaların yerleşiminden çok insanların birbirine ayırdığı yerde büyür.
Şükür, insanı sorumluluğa çağırır
Sabah gözlerimizi açtığımızda bir gün daha yaşayabilmenin kıymetini hatırlamak, hayatımıza başka bir dikkat kazandırabilir.
“Bugün ne kazanacağım?” sorusunun yanına, “Bugün kimin yükünü hafifletebilirim?” sorusunu da koyabiliriz.
Sağlığımız yerindeyse bir hastayı arayabiliriz. Yürüyebiliyorsak dışarı çıkmakta zorlanan bir komşumuzun ihtiyacını karşılayabiliriz. Soframız doluysa paylaşabiliriz. İçimizde sevgi varsa onu söylemek için özel bir tarih beklemeyebiliriz.
Şükür, sahip olduğumuz imkânların farkına varmakla başlar; o imkânları nasıl kullandığımızla derinleşir.
Bununla birlikte, hastalığı veya yoksunluğu bir insanın eksik şükrüne bağlamak büyük bir haksızlık olur. İnsan, elinde olmayan nedenlerle de ağır sınavlardan geçebilir. Böyle zamanlarda ihtiyacı olan şey yargılanmak değil, anlaşılmak ve destek görmektir.
Merhametin değeri de burada ortaya çıkar: Başkasının yaşadığı zorluğu kendi ölçülerimizle küçültmeden onun yanında durabilmekte.
Sağlık ve huzurun toplumsal sorumluluğu
Sağlık üzerine düşünürken yalnızca kendi bedenimize bakamayız. Bir annenin çocuğunu muayeneye götürürken yaşadığı güçlük, bir yaşlının bakım ihtiyacı, bir engelli vatandaşın sokağa çıkabilmek için karşılaştığı engeller de ortak hayatımızın meseleleridir.
İnsana değer veren bir toplum, bu ihtiyaçları görür ve karşılamak için sorumluluk üstlenir.
Kurumların görevi erişilebilir hizmetler sunmaktır. Yerel yönetimlerin, sivil toplum kuruluşlarının ve mahalle dayanışmasının katkısı da insanların gündelik hayatını kolaylaştırabilir. Kimin yalnız yaşadığını bilmek, kimin desteğe ihtiyaç duyduğunu fark etmek, bir aile zor duruma düştüğünde kapısını çalabilmek toplumsal bağlarımızı güçlendirir.
Sevgi ve merhamet, ortak hayatımıza yön verebildiğinde daha geniş bir anlam kazanır. Bir çocuğun güvenle büyüyebilmesinde, bir yaşlının kendisini yük gibi hissetmemesinde, bir hastanın ihtiyacını utanmadan dile getirebilmesinde bunun izini görürüz.
Bir toplumun huzuru, insanlarının birbirine ne kadar güvenebildiğiyle de ilgilidir.
Sevmeyi ve yaşamayı ertelememek
Hayatın en yanıltıcı kelimelerinden biri “sonra”dır.
Sonra ararım. Sonra ziyaret ederim. Sonra gönlünü alırım. Sonra kendime zaman ayırırım.
Bazen o “sonra” gelir. Bazen de söylenmemiş bir söz, gidilmemiş bir ziyaret, tutulmamış bir el olarak içimizde kalır.
Her günü kaybetme korkusuyla geçirmek zorunda değiliz. Fakat sevdiklerimizin varlığını alışkanlığın içinde görünmez hâle getirmemeliyiz. Annemizin sesini, babamızın hâl hatır sormasını, eşimizin bekleyişini, dostumuzun arayışını hayatın sıradan ayrıntıları gibi karşılamamalıyız.
Bir gün özleyeceğimiz pek çok şey, bugün hâlâ yanı başımızda duruyor olabilir.
Bu akşam eve döndüğümüzde bunu hatırlayalım. Sofraya otururken birbirimizin yüzüne bakalım. Uzun zamandır aramadığımız bir yakınımızın sesini duyalım. Kendimize de biraz şefkat gösterelim.
Gece başımızı yastığa koyduğumuzda bütün işlerimiz bitmemiş olabilir. Bazı kaygılarımız da bizimle kalabilir. Ama o gün bir insanın gönlünü aldıysak, bir ihtiyacı fark ettiysek, kendi bedenimizi biraz olsun dinlediysek hayatımıza iyi bir şey katmışız demektir.
Dilerim her nefes alışımız bize sağlığın kıymetini hatırlatsın; her buluşmamız sevgiyi çoğaltsın.
Ve evlerimizde, insanların çekinmeden söyleyebildiği şu cümle hep yaşasın:
“İyi ki varsın.”
