Bazen Bir İnsanın Hayatını Değiştirmek İçin Büyük Bir Servet Değil, Küçücük Bir Vicdan Yeterlidir…

İnsanlık, sahip olduklarımızla değil, başkalarının eksikliklerini nasıl tamamladığımızla ölçülür.

Arzu ÜNAL

Bir Vitrinin Önünde Başlayan Hikâye

Küçük bir kasabanın işlek sokaklarından birinde, mütevazı bir ayakkabı dükkânı vardı.

Dükkânın sahibi, yeni gelen ayakkabıları büyük bir özenle vitrine yerleştiriyordu. Okulların kapanmasına az kalmıştı. Çocukların en çok ilgisini çekenler ise rengârenk spor ayakkabılardı.

Ayakkabıcı, en güzel modeli vitrinin ön tarafına koyduğu sırada, camın arkasından kendisini izleyen küçük bir çocuk fark etti. Çocuğun gözleri ayakkabılara kilitlenmişti.

Öyle bir bakıyordu ki sanki dünyanın bütün güzellikleri o vitrinin içine sığmıştı.

Fakat çocuğun diğer çocuklardan farklı bir durumu vardı.

Bir koltuk değneğine dayanarak yürüyordu. Pantolonunun sol paçası dizinin altından itibaren boştu. Çünkü sol bacağı doğuştan yoktu.

Çocuk, vitrindeki ayakkabıya uzun uzun baktı.

Belki de hayatında ilk kez bir ayakkabıyı bu kadar çok istemişti.

Ama sonra başını eğdi.

Çünkü bazı hayaller, insanın cebindeki paradan daha büyüktür.

Ve bazı çocuklar, daha küçük yaşta hayallerinden vazgeçmeyi öğrenirler.

Tam uzaklaşacağı sırada ayakkabıcının sesi duyuldu:

— Küçük dostum! Bir dakika gelir misin?

Çocuk durdu.

— Şu vitrindeki ayakkabıları beğendin galiba. Ne dersin, denemek ister misin?

Çocuk mahcup bir tebessümle cevap verdi:

— Çok güzeller amca. Ama benim yalnızca bir ayağım var.

Eksik Olan Bacak mı, Yoksa Vicdan mı?

Ayakkabıcı çocuğun gözlerine baktı.

O bakışlarda acıma yoktu.

Küçümseme yoktu.

Yalnızca insanı insana yaklaştıran sıcak bir merhamet vardı.

— Evladım, dedi. Bu dünyada herkesin bir eksiği vardır. Kiminin eli eksiktir, kiminin ayağı. Kiminin imkânı, kiminin sağlığı. Ama bazı insanların çok daha büyük bir eksiği vardır.

Çocuk merakla sordu:

— Neymiş o amca?

— Vicdanları, evladım. Vicdanları…

Bir an sustu, ardından devam etti:

— İnan bana, bir insanın ayağının eksik olması, vicdanının eksik olmasından çok daha hafif bir yüktür. Çünkü ayak olmadan da yürünecek yollar bulunur. Ama vicdan olmadan insan, doğru yolu bulmakta zorlanır.

Çocuk dikkatle dinliyordu.

Ayakkabıcı sözlerini sürdürdü:

— İnsan bazen iki ayağıyla yürür ama kimsenin yardımına koşmaz. Bazen iki eli vardır ama düşeni kaldırmaz. Bazen iki gözü vardır ama yanı başındaki acıyı görmez. İşte asıl eksiklik budur.

Çocuğun gözleri dolmuştu.

Çünkü ilk defa birisi ona sahip olmadığı şeyi değil, sahip olduğu değeri anlatıyordu.

— Üzülme evladım, dedi ayakkabıcı. İnsanın değeri ne kadar sağlam yürüdüğüyle değil, ne kadar güzel bir kalp taşıdığıyla ölçülür.

Bir Ayakkabının Fiyatı, Bir Çocuğun Hayali

Ayakkabıcı vitrini gösterdi:

— Şimdi söyle bakalım, şu beğendiğin ayakkabıyı denemek ister misin?

Çocuk tereddüt etti.

— Ama amca, fiyatı otuz lira. Benim o kadar param yok.

Adam gülümsedi.

— Demek fiyatına da baktın! O hâlde biraz hesap yapalım. Bugün senin için indirim sezonunu erken başlatıyorum. Otuz liralık ayakkabı yirmi liraya düşsün.

Çocuk sessizce dinliyordu.

— Üstelik sen bir tekini kullanacaksın. O zaman yarı fiyatı, yani on lira eder.

Çocuk şaşırdı.

— Peki amca, diğer teki ne olacak? Kim alacak onu?

Ayakkabıcı hiç düşünmeden cevap verdi:

— Belki bir gün sağ ayağı olmayan başka bir çocuk gelir. Ona da diğer tekini satarız. Böylece bir çift ayakkabı, iki çocuğun mutluluğuna dönüşür.

Çocuk ilk defa içtenlikle güldü.

Bu düşünce çok hoşuna gitmişti.

Adam sordu:

— Öğrenci misin sen?

— Evet amca. İkinci sınıfı bitirdim. Üçüncü sınıfa geçeceğim.

— Harika! O zaman beş lira da öğrenci indirimi yapalım.

Çocuk şaşkınlıkla baktı.

— Geriye beş lira kaldı, dedi adam. Onu da pazarlık payından düşüyorum. Hayırlı olsun, ayakkabı senindir!

Çocuk ne söyleyeceğini bilemedi.

Hayatında ilk defa bir insan, onun eksikliğini bir engel değil, çözülmesi gereken küçük bir mesele olarak görmüştü.

Bir Ayakkabıdan Daha Değerli Olan Şey

Ayakkabıcı dükkâna girdi.

Raflarda aynı modelden birçok ayakkabı vardı.

Ama o, çocuğun uzun uzun baktığı vitrindeki ayakkabıyı aldı.

Dışarıya bir tabure çıkardı.

Çocuğu oturttu.

Sonra büyük bir özenle eski ayakkabısını çıkardı ve yenisini giydirdi.

Ayakkabı çocuğun ayağına tam olmuştu.

Çocuk ayağına baktı.

Sonra adama…

Ardından yeniden ayakkabısına…

Sanki bir ayakkabı değil, yıllardır beklediği bir mutluluk giydirilmişti ayağına.

Ayakkabıcı eski ayakkabıyı eline aldı.

— Şimdi sıra sende, dedi. Ben sana ayakkabı sattım. Sen de bana eskisini satar mısın?

Çocuk hayretle sordu:

— Ama amca, bu çok eski! Tabanı neredeyse delinmiş. Kim para verir buna?

Adam gülmeye başladı.

— Sen antika eşyalardan hiç anlamıyorsun galiba! Bazı şeyler eskidikçe değerlenir. Bence bu ayakkabı en az otuz lira eder.

Çocuk şaşkınlıktan konuşamıyordu.

Adam cebinden otuz lira çıkarıp çocuğun avucuna koydu.

O küçücük avuçta artık yalnızca para yoktu.

Bir insanın başka bir insana duyduğu saygı vardı.

Bir çocuğun incitilmeden korunmuş onuru vardı.

Ve en önemlisi, iyiliğin sessizce yazdığı unutulmaz bir hayat dersi vardı.

Çocuk paralara baktı.

Bir süre düşündü.

Sonra on lirayı adama uzattı:

— Amca, yirmi lira yeter. Sen zaten benim için indirim sezonunu başlattın!

Ayakkabıcının boğazı düğümlendi.

Çünkü karşısındaki çocuk yalnızca yardım kabul etmeyi değil, hakkaniyetli olmayı da biliyordu.

Adam on lirayı geri aldı.

Sonra eğilip çocuğun yanağından öptü.

O Gün Dükkânda En Büyük Kazancı Kim Elde Etti?

Ayakkabıcı yıllardır ticaret yapıyordu.

Çok ayakkabı satmıştı.

Çok müşteri görmüştü.

Kimi günler büyük kazançlar elde etmiş, kimi günler dükkânını tek bir satış yapamadan kapatmıştı.

Ama o gün hissettiği mutluluğu hiçbir zaman yaşamamıştı.

Çünkü ilk defa bir satışın sonunda kasasındaki para azalmış, fakat kalbindeki zenginlik artmıştı.

Çocuk yavaşça ayağa kalktı.

Koltuk değneğine tutundu.

Ama sanki artık daha dik duruyordu.

Eksik olan bacağı tamamlanmamıştı.

Hayatın zorlukları ortadan kalkmamıştı.

Fakat içindeki umut yeniden ayağa kalkmıştı.

Ayakkabıcıya dönerek şöyle dedi:

— Babam haklıymış amca!

Adam merakla sordu:

— Ne demişti baban?

Çocuk, yüzünde kocaman bir gülümsemeyle cevap verdi:

— Bana, “Bacağın eksik diye üzülme oğlum. İnsan bazen bir ayağıyla da çok güzel bir hayat yaşayabilir. Yeter ki kalbi sağlam olsun” demişti.

Ayakkabıcının gözleri doldu.

Çocuk teşekkür ederek uzaklaştı.

Adam ise uzun süre arkasından baktı.

O gün anladı ki bazı insanlar dükkânınıza müşteri olarak girer, fakat hayatınızdan bir öğretmen olarak çıkar.

Ve bazı çocuklar, küçücük bedenleriyle kocaman insanlara insanlığı öğretir.


ASIL EKSİKLİK BEDENDE DEĞİL, VİCDANDADIR

Bu hikâye yalnızca bir ayakkabının hikâyesi değildir.

Bu, insan olabilmenin hikâyesidir.

Bugün dünyada milyonlarca insanın iki ayağı var ama bir mazlumun yanına gitmiyor.

Milyonlarca insanın iki eli var ama bir yetimin başını okşamıyor.

Milyonlarca insanın gözleri görüyor ama komşusunun açlığını fark etmiyor.

Milyonlarca insanın dili var ama haksızlık karşısında susuyor.

Peki, gerçekten eksik olan kim?

Bir ayağı olmayan çocuk mu?

Yoksa bütün organları yerinde olduğu hâlde merhametini kaybetmiş insan mı?

İnsanın en büyük engeli, bedenindeki eksiklik değil; kalbindeki sevgisizlik, zihnindeki önyargı ve vicdanındaki sessizliktir.

Yardım Etmek Başka, İnsanın Onurunu Korumak Başkadır

Bu hikâyedeki ayakkabıcı, çocuğa yalnızca bir ayakkabı vermedi.

Onu başkalarının önünde küçük düşürmedi.

Yoksulluğunu yüzüne vurmadı.

Acıyarak bakmadı.

Kendisini bir kahraman gibi göstermeye çalışmadı.

Tam tersine, çocuğun onurunu koruyarak ona iyilik yaptı.

İndirimi bir ticaret hesabına dönüştürdü.

Eski ayakkabısını satın alarak çocuğa kendisinin de değerli bir şeye sahip olduğunu hissettirdi.

Çünkü gerçek yardım, karşısındaki insanı borçlu ve mahcup hissettirmek değildir.

Gerçek yardım, bir insanın elinden tutarken onun başını eğdirmemektir.

İşte toplumlarımızın bugün en fazla ihtiyaç duyduğu anlayış budur.

İnsanlara yalnızca ekmek vermek yetmez; onlara umut da vermek gerekir.

Yalnızca para vermek yetmez; onurlarını da korumak gerekir.

Yalnızca yaralarını sarmak yetmez; kendilerine olan güvenlerini de yeniden kazandırmak gerekir.

Bir Çocuğun Gülümsemesi, Bazen Dünyanın Bütün Servetinden Değerlidir

Hepimiz hayatın içinde bir şeyler kazanmanın peşindeyiz.

Daha büyük evler…

Daha güzel arabalar…

Daha fazla para…

Daha yüksek makamlar…

Fakat bazen hayatın en büyük kazancı, hiç tanımadığımız bir insanın yüzünde oluşturduğumuz küçücük bir tebessümdür.

Ayakkabıcı o gün belki para kazanmadı.

Ama bir çocuğun hafızasında ömür boyu yaşayacak bir iyilik bıraktı.

O çocuk büyüdüğünde belki ayakkabının markasını unutacaktı.

Belki rengini, fiyatını, hatta dükkânın yerini bile hatırlamayacaktı.

Ama kendisine değer veren o insanı asla unutmayacaktı.

Çünkü insan, kendisine verilen eşyaları unutabilir.

Fakat kendisine hissettirilen değeri kolay kolay unutmaz.

Dünyayı Değiştirmek İçin Her Zaman Büyük Güç Gerekmez

Bir insanın bütün dünyayı değiştirmeye gücü yetmeyebilir.

Ama bir çocuğun dünyasını değiştirebilir.

Bir annenin gözyaşını silebilir.

Bir yaşlının yalnızlığını paylaşabilir.

Bir yoksulun sofrasına ekmek koyabilir.

Bir öğrencinin eğitimine katkı sağlayabilir.

Bir engelli bireyin önündeki engelleri kaldırabilir.

Ve belki de hiç farkında olmadan bir insanın hayata yeniden tutunmasını sağlayabilir.

Unutmayalım:

Bir iyilik dünyayı değiştirmeyebilir; ama iyilik yaptığınız insanın dünyasını değiştirebilir.

Ve bazen değişen o tek dünya, başka binlerce insanın hayatına ışık olur.

HER İNSANIN BİR EKSİĞİ VARDIR, AMA HER İNSAN BİR BAŞKASININ EKSİĞİNİ TAMAMLAYABİLİR

Hayat bize her istediğimizi vermeyebilir.

Kimi zaman sağlığımızdan, kimi zaman sevdiklerimizden, kimi zaman imkânlarımızdan eksiltir.

Fakat insanı güçlü kılan, yalnızca sahip oldukları değildir.

Eksiklerine rağmen hayata sarılabilmesi, başkalarının acısını anlayabilmesi ve iyiliği çoğaltabilmesidir.

Bir ayağı eksik olan çocuk, o gün ayakkabıcıya çok önemli bir şey öğretti:

Mutluluk bazen bir çift ayakkabıda değil, tek bir ayakkabının içine sığan kocaman sevgidedir.

Ayakkabıcı da çocuğa bir başka gerçeği öğretti:

İnsan, başkalarının kendisine nasıl baktığıyla değil, kendi değerini nasıl gördüğüyle güçlenir.

Öyleyse hayatın içinde karşımıza çıkan insanlara yalnızca gözlerimizle değil, vicdanımızla da bakalım.

Çünkü bazen bir insanın ayağa kalkabilmesi için yeni bir ayağa değil, kendisine inanan bir kalbe ihtiyacı vardır.

Ve unutmayalım:

Her rüzgâr savuracak bir toz bulur.

Her hayat yaşanacak bir anlam bulur.

Her umut gerçekleşecek bir düş bulur.

Her karanlık kendisini aydınlatacak bir ışık bulur.

Her yalnızlık kendisini anlayacak bir gönül arar.

Ama bu dünyada bulunamayacak tek şey, senin birebir benzerindir.

Çünkü her insan tektir.

Her insan değerlidir.

Her insanın anlatılmayı bekleyen bir hikâyesi vardır.

Ve her insan, sahip olduğu farklılıklarla bu dünyaya ayrı bir anlam katar.

Bir insanı eksikleriyle değil, yüreğinin büyüklüğüyle değerlendirin. Çünkü insanı tamamlayan organları değil; sevgisi, merhameti, ahlakı ve vicdanıdır.

Belki de bugün birilerinin hayatında eksik olan şey, senin göstereceğin küçücük bir iyiliktir.

Bir çift ayakkabı iki ayağı ısıtır. Ama bir iyilik, binlerce kalbi ısıtabilir.