Arzu ÜNAL
İnsanın Kendini Tanıma, Dönüştürme ve Dünyaya İyilik Bırakma Yolculuğu
İnsan bazen hayatın zorlukları karşısında kendisini küçük, güçsüz ve çaresiz hisseder. Başaramadıklarını düşünür, geçmişte yaptığı hataları hatırlar, geleceğin belirsizliklerinden korkar. Başkalarının başarılarına bakarak kendi değerini sorgular.
Oysa insanın en büyük yanılgısı, sahip olmadığı imkânları düşünürken içinde taşıdığı büyük potansiyeli unutmasıdır.
Unutmayalım ki her insan, dünyaya yalnızca yaşamak için gelmez. Her insanın içinde geliştirebileceği bir yetenek, paylaşabileceği bir iyilik, değiştirebileceği bir hayat ve geleceğe bırakabileceği bir iz vardır. Bir insanın büyüklüğü, ne kadar güçlü olduğuyla değil; sahip olduğu gücü ne kadar hayırlı işlerde kullandığıyla ölçülür. Kendine güvenmek, herkesten üstün olduğuna inanmak değildir. Kendine güvenmek, dün olduğundan daha iyi bir insan olabileceğine inanmaktır.
Çünkü insan, tamamlanmış bir varlık değil; her gün yeniden şekillenen, öğrenen, gelişen ve olgunlaşan bir yolcudur.
1. Kendine Güvenmek, Kendini Tanımakla Başlar
İnsan hayatının en önemli yolculuğu, uzak ülkelere yaptığı yolculuk değildir.
En büyük yolculuk, insanın kendi içine yaptığı yolculuktur.
Kendini tanımayan insan, başkalarının düşüncelerine göre yaşamaya başlar. Başkalarının alkışlarıyla mutlu olur, eleştirileriyle yıkılır. Kendi değerini başkalarının gözlerinde arar. Oysa gerçek özgüven, insanın kendi vicdanıyla barışık olmasıdır.
Kendi eksikliklerini görebilmek, hatalarını kabul edebilmek ve bunları düzeltmek için irade gösterebilmek büyük bir olgunluktur.
Hiçbirimiz kusursuz değiliz. Hepimizin geçmişinde yanlış kararlar, kaçırılmış fırsatlar, kırgınlıklar ve pişmanlıklar vardır. Fakat geçmişte yaptığımız hatalar, gelecekte kim olacağımızı belirlemek zorunda değildir. Dün yanlış yapan insan, bugün doğruyu öğrenebilir. Dün korkan insan, bugün cesaret gösterebilir. Dün yalnızca kendisini düşünen insan, bugün başkalarının mutluluğu için yaşayabilir. İşte insanın gerçek gücü buradadır. İnsan değişebilir. İnsan gelişebilir. İnsan yeniden başlayabilir. Yeter ki kendi içindeki iyilik kapısını kapatmasın.
2. Büyük Değişimler Küçük Adımlarla Başlar
Günümüzde insanların en büyük sorunlarından biri, her şeyi hemen başarmak istemeleridir.
Hemen zengin olmak, hemen başarılı olmak, hemen saygı görmek, hemen mutlu olmak…
Oysa hayatın gerçek kanunu sabırdır. Bir ağaç bir günde büyümez.
Bir çocuk bir günde yetişmez. Bir medeniyet bir günde kurulmaz.
Bir insanın karakteri de bir günde olgunlaşmaz.
Toprağa atılan küçücük bir tohum, uygun şartlarda yıllar sonra binlerce insana gölge veren bir ağaca dönüşebilir.
İnsan da böyledir. Bugün öğrendiğiniz bir bilgi, yarın bir insanın hayatını değiştirebilir.
Bugün yaptığınız küçük bir iyilik, yıllar sonra hiç tanımadığınız insanların mutluluğuna vesile olabilir.
Bugün yetiştirdiğiniz bir çocuk, yarın toplumun kaderini değiştiren bir bilim insanı, öğretmen veya devlet adamı olabilir.
Bu nedenle hiçbir iyi davranışı küçümsemeyiniz.
Bir yaşlının elinden tutmak, bir çocuğun başını okşamak, bir öğrencinin eğitimine destek olmak, bir komşunun sıkıntısını dinlemek…
Bunların hiçbiri küçük işler değildir. Çünkü insanlık, büyük sözlerden önce küçük iyiliklerin üzerinde yükselir.
3. Gerçek Güç, Başkalarının Acısını Azaltabilmektir
Bugün dünyada güç denildiğinde çoğu insanın aklına para, makam, teknoloji, askerî kuvvet ve siyasi nüfuz geliyor.
Elbette bunların toplum hayatında önemli yerleri vardır.
Fakat insanlık açısından daha büyük bir güç vardır:
Bir insanın başka bir insanın acısını hafifletebilmesi.
Düşününüz…
Bir anne çocuğunu kaybettiğinde yanında olabilmek.
Bir baba işsiz kaldığında ona umut verebilmek.
Bir öğrenci imkânsızlıklar nedeniyle eğitiminden vazgeçmek üzereyken elinden tutabilmek.
Bir yaşlı kendisini unutulmuş hissettiğinde kapısını çalabilmek.
İşte gerçek insanlık budur.
İnsan yalnızca kendi mutluluğunu aradığı sürece hayatının anlamını eksik kavrar.
Çünkü mutluluk paylaşıldıkça çoğalır.
İyilik başkalarına ulaştıkça değer kazanır.
Merhamet insanın kalbinden topluma yayıldıkça medeniyete dönüşür.
Bizim medeniyet anlayışımızda da bunun çok güçlü bir karşılığı vardır:
“İnsanı yaşat ki devlet yaşasın.”
Bu söz yalnızca devlet yönetimine ilişkin bir öğüt değildir. Aynı zamanda her insanın hayatına uygulayabileceği ahlaki bir ilkedir.
Önce insanı göreceğiz.
Önce insanın derdini anlayacağız.
Önce insanın onurunu koruyacağız.
Çünkü insanı ihmal eden hiçbir başarı kalıcı değildir.
4. Kendine Güvenmek Kibir Değil, Sorumluluktur
Özgüven ile kibir arasındaki farkı iyi anlamalıyız.
Kibirli insan, herkesten daha iyi olduğunu düşünür.
Özgüven sahibi insan ise daha iyi olabilmek için çalışır.
Kibirli insan, başkalarını küçülterek kendisini büyütmeye çalışır.
Özgüven sahibi insan, başkalarını yükselterek birlikte büyümeyi tercih eder.
Kibirli insan, hata yaptığını kabul etmez.
Özgüven sahibi insan, hatalarından ders çıkarır.
İşte toplumların geleceğini belirleyen temel ayrım da budur.
Kendisine güvenen insan, sorumluluktan kaçmaz.
Ailesine karşı sorumludur.
Komşusuna karşı sorumludur.
Toplumuna karşı sorumludur.
Doğaya, hayvanlara ve gelecek nesillere karşı sorumludur.
Çünkü gerçek özgüven, insanın yalnızca kendi hayatını yönetebilmesi değil; çevresine karşı görevlerinin de farkında olmasıdır.
5. İnsan Önce Kendi İçindeki Karanlığı Aydınlatmalıdır
Dünyayı değiştirmek isteyen insanların önce kendi davranışlarına bakmaları gerekir.
Başkalarından dürüstlük beklerken kendimiz dürüst müyüz?
Toplumdan adalet isterken biz başkalarına adaletli davranıyor muyuz?
İnsanlardan merhamet beklerken biz merhamet gösterebiliyor muyuz?
Çocuklarımızın ahlaklı yetişmesini isterken onlara nasıl örnek oluyoruz?
Bu soruların cevapları, insanın gerçek gelişim yolculuğunu başlatır.
Çünkü toplumların bozulması yalnızca kanunların yetersizliğinden kaynaklanmaz. Vicdanların zayıflaması, insanların birbirine güvenini kaybetmesi ve ahlaki sorumlulukların unutulması da büyük toplumsal yaralar açar.
Bu nedenle insanın kendisini geliştirmesi, yalnızca bireysel bir mesele değildir.
Aynı zamanda toplumsal bir görevdir.
Daha bilinçli bir insan, daha bilinçli bir aileye katkıda bulunur.
Daha bilinçli aileler, daha sağlıklı bir toplumun temelini oluşturur.
Sağlıklı toplumlar ise daha adaletli ve güçlü devletlerin oluşmasına zemin hazırlar.
Kendini değiştiren insan, çevresindeki değişimin de başlangıcı olabilir.
6. Gençlerimize Öğretmemiz Gereken En Büyük Değer: Yapabilirsin!
Bugün gençlerimizin önemli bir bölümü kendilerini sürekli başkalarıyla karşılaştırıyor.
Sosyal medyada gördükleri hayatları gerçek hayat zannediyorlar.
Başkalarının başarılarını izlerken kendi yeteneklerini küçümsüyorlar.
Bir başarısızlık yaşadıklarında her şeyin bittiğini düşünüyorlar.
Oysa gençlerimize öğretmemiz gereken en önemli şey şudur:
Evladım, başarısız olabilirsin ama yeniden deneyebilirsin.
Yanlış yapabilirsin ama doğrusunu öğrenebilirsin.
Bugün imkânların sınırlı olabilir ama kendini geliştirebilirsin.
Herkes seni alkışlamayabilir ama doğru bildiğin yolda yürüyebilirsin.
Dünyanın bütün kapıları sana açılmayabilir ama kendi emeğinle yeni kapılar açabilirsin.
Gençlerimize yalnızca sınav kazanmayı, meslek sahibi olmayı ve para kazanmayı öğretmek yeterli değildir.
Onlara insan olmanın sorumluluğunu da öğretmeliyiz.
Bilgili olmak önemlidir.
Fakat bilgiyi insanlığın yararına kullanmak daha önemlidir.
Başarılı olmak değerlidir.
Fakat başarırken başkalarını ezmemek daha değerlidir.
Güçlü olmak güzeldir.
Fakat gücünü güçsüzleri korumak için kullanmak çok daha güzeldir. Bir milletin gerçek geleceği, yalnızca yetiştirdiği mühendislerin, doktorların ve bilim insanlarının sayısıyla değil; bu insanların taşıdığı vicdanla da şekillenir.
7. İnsanın En Büyük Mirası, Geride Bıraktığı İyiliktir
Hepimiz bu dünyada belirli bir süre yaşayacağız. Bir gün makamlarımızı bırakacağız.
Bir gün sahip olduğumuz mallar başkalarının olacak.
Bir gün bugün uğruna büyük mücadeleler verdiğimiz pek çok mesele unutulacak.
Fakat yaptığımız iyilikler yaşamaya devam edebilir.
Yetiştirdiğimiz çocukların karakterinde…
Eğitimine destek olduğumuz gençlerin başarılarında…
Diktiğimiz ağaçların gölgesinde…
Kurduğumuz hayırlı kurumların hizmetlerinde…
Kalbine dokunduğumuz insanların dualarında…
İşte insanın gerçek mirası budur.
Hayatın sonunda insanın kendisine sorması gereken soru yalnızca “Ne kadar kazandım?” olmamalıdır.
Asıl soru şudur: “Ben bu dünyadan geçerken kimin hayatını güzelleştirdim?”
Kaç insanın derdine ortak oldum?
Kaç çocuğa umut verdim?
Kaç kişinin ayağa kalkmasına yardımcı oldum?
Kaç insanın kalbinde güzel bir hatıra bıraktım?
Bunların cevabı, insanın hayatının gerçek değerini gösterir.
8. Kendine Güvenen İnsan, Gelecekten Korkmaz; Geleceğe Hazırlanır
Hayatın her döneminde belirsizlikler olacaktır.
Ekonomik sıkıntılar yaşanacaktır.
Savaşlar, krizler, toplumsal değişimler ve beklenmedik olaylar meydana gelecektir.
İnsan her şeyi kontrol edemez.
Fakat kendi tutumunu, davranışlarını ve olaylara verdiği tepkileri geliştirebilir.
İşte olgun özgüven burada ortaya çıkar.
Güven, hiçbir zorlukla karşılaşmayacağına inanmak değildir.
Zorluklarla karşılaştığında öğrenmeye, dayanışmaya ve çözüm üretmeye devam edebileceğini bilmektir.
Bazen insanın önünde büyük engeller bulunur.
O engeli tek başına aşamayabilir.
Böyle zamanlarda yardım istemek de bir güç göstergesidir.
Çünkü güçlü insan, her şeyi tek başına yapan insan değildir.
Güçlü insan, ne zaman mücadele edeceğini, ne zaman öğreneceğini ve ne zaman başkalarıyla dayanışma kuracağını bilen insandır.
Toplumlar da böyledir.
Birbirine güvenen, dayanışmayı bilen ve ortak iyilik için çalışan toplumlar, zorluklar karşısında daha dirençli olabilir.
9. Her Sabah Yeniden Başlama Cesaretini Göster
Her yeni sabah, insana verilen yeni bir fırsattır.
Dün yapamadıklarını bugün yapabilirsin.
Dün kırdığın bir gönlü bugün onarabilirsin.
Dün ihmal ettiğin ailene bugün daha fazla zaman ayırabilirsin.
Dün öğrenmediğin bir bilgiyi bugün öğrenebilirsin.
Dün yardım edemediğin bir insana bugün el uzatabilirsin.
Hayatı değiştirmek için her zaman büyük imkânlara ihtiyaç yoktur.
Bazen içten bir selam yeterlidir.
Bazen samimi bir özür…
Bazen bir teşekkür…
Bazen hiç tanımadığın bir insan için yaptığın küçük bir fedakârlık…
Önemli olan, insanın kalbindeki iyilik iradesini kaybetmemesidir.
Çünkü hayat, yalnızca büyük başarıların toplamı değildir.
Hayat, her gün yaptığımız küçük tercihlerin birikimidir.
Ve bu tercihler zamanla karakterimizi, ailemizi, toplumumuzu ve geleceğimizi şekillendirir.
Kendine Güven, Çünkü Sen de Bu Dünyanın İyiliğinden Sorumlusun
Sevgili dostlarım,
Hiçbirimiz bu dünyaya kusursuz gelmedik.
Hiçbirimiz bütün cevapları bilmiyoruz.
Hepimizin öğrenmesi gereken bilgiler, düzeltmesi gereken hatalar ve geliştirmesi gereken yönleri var.
Fakat hepimizin içinde bir iyilik yapabilme imkânı da var.
Kendinizi küçümsemeyiniz.
Yaşınız kaç olursa olsun öğrenmekten vazgeçmeyiniz.
Geçmişiniz ne kadar zor olursa olsun geleceğinizden umudunuzu kesmeyiniz.
İmkânlarınız ne kadar sınırlı olursa olsun iyilik yapmayı ertelemeyiniz.
Çünkü bazen bir insanın hayatını değiştiren şey büyük bir servet değil, zamanında uzatılmış bir eldir.
Bazen bir çocuğun geleceğini değiştiren şey büyük bir kurum değil, ona inanan bir öğretmendir.
Bazen bir toplumun kaderini değiştiren şey büyük bir konuşma değil, vicdan sahibi insanların sessiz fakat kararlı mücadelesidir.
Unutmayınız:
İnsan önce kendisine inanmalı, sonra inandığı değerler için çalışmalı ve sonunda bu değerleri başkalarının hayatında yaşatmalıdır.
Bugün kendimize şu sözleri verelim:
Evet, öğrenebilirim.
Evet, değişebilirim.
Evet, hatalarımdan ders çıkarabilirim.
Evet, aileme, milletime ve insanlığa faydalı olabilirim.
Evet, bir insanın acısını hafifletebilirim.
Evet, bir çocuğun geleceğine ışık tutabilirim.
Evet, bu dünyayı bulduğumdan daha güzel bırakmak için çalışabilirim.
Ve en önemlisi:
Ben yalnızca kendi hayatımdan değil, dokunabildiğim hayatlara karşı gösterdiğim sorumluluktan da anlam çıkarabilirim.
Çünkü insanın gerçek büyüklüğü, kendisine ne kadar güvendiğinde değil; o güveni ne kadar iyiliğe dönüştürebildiğinde ortaya çıkar.
KENDİNE GÜVEN!
Çünkü sen değişirsen bir aile değişebilir.
Bir aile değişirse bir mahalle değişebilir.
Bir mahalle değişirse bir şehir değişebilir.
Bir şehir değişirse bir milletin geleceği değişebilir.
Ve bütün bu değişimlerin başlangıcında bazen yalnızca bir insanın verdiği karar vardır:
“Ben daha iyi bir insan olacağım ve bu dünyadan geçerken geride güzel bir iz bırakacağım.”
İşte gerçek özgüven budur.
İşte gerçek insanlık budur.
İşte medeniyetin temeli de budur.
