“Biz bu millete adımız tarihe yazılsın diye hizmet etmedik. Biz, bu milletin değerleri yaşasın, idealleri gelecek nesillere ulaşsın diye mücadele ettik. Çünkü biliyoruz ki milletler yalnızca topraklarıyla değil, yaşattıkları değerlerle var olurlar.”
Tarih, bazı milletler için geçmişte yaşanmış olayların toplamıdır. Bazıları için zaferlerin, yenilgilerin, hükümdarların ve savaşların kaydedildiği bir hatıra defteridir.
Ancak Türk milleti için tarih, bunların çok daha ötesindedir.
Türk milletinin tarihi, onun hafızası, kimliği, karakteri, medeniyet anlayışı ve geleceğe yürürken başvuracağı en büyük rehberlerinden biridir.
Çünkü Türk milleti, tarih boyunca yalnızca devletler kurmamış; yönetim gelenekleri geliştirmiş, kültürler arasında köprüler oluşturmuş, bilim, sanat, mimari, hukuk ve düşünce dünyasında kalıcı eserler bırakmıştır.
Orta Asya bozkırlarından Anadolu’ya, Balkanlar’dan Kafkasya’ya uzanan tarihî yolculuk, yalnızca bir coğrafya değişiminin hikâyesi değildir.
Bu yolculuk, bir milletin değişen şartlar karşısında varlığını koruma, kendisini yeniden inşa etme ve geleceğe ulaşma iradesinin hikâyesidir.
Fakat burada cevaplanması gereken önemli bir soru vardır:
Böylesine büyük bir tarihî mirasın sahipleri olarak bizler, geçmişin hatıralarıyla mı yaşayacağız, yoksa geçmişten aldığımız güçle geleceğin medeniyetini mi kuracağız?
Asıl mesele budur.
1. Tarihimiz Övünmek İçin Değil, Ders Almak İçindir
Türk tarihine baktığımızda Hunlardan Göktürklere, Uygurlardan Karahanlılara, Selçuklulardan Osmanlılara ve Türkiye Cumhuriyeti’ne uzanan büyük bir devlet ve medeniyet birikimi görürüz.
Her devlet kendi döneminin şartlarında farklı kurumlar, yönetim biçimleri ve kültürel değerler geliştirmiştir.
Göktürkler, Türk adını devlet kimliğiyle tarihe kazımıştır.
Uygurlar, şehir hayatı, sanat, yazı ve kültürel üretim alanlarında önemli bir miras bırakmıştır.
Karahanlılar döneminde Türk-İslam düşüncesi yeni bir gelişme sürecine girmiştir.
Selçuklular, Anadolu’nun siyasi ve kültürel dönüşümünde belirleyici rol oynamıştır.
Osmanlı Devleti, yüzyıllar boyunca farklı dinlerin, dillerin ve toplulukların yaşadığı geniş bir coğrafyada kendine özgü bir idari ve kültürel düzen kurmuştur.
Türkiye Cumhuriyeti ise millî egemenlik, vatandaşlık ve çağdaş devlet kurumları temelinde yeni bir siyasi dönem başlatmıştır.
Bu tarihî dönemlerin her birinde başarılar kadar yanlışlar, adalet örnekleri kadar adaletsizlikler, yükselişler kadar çözülüşler de vardır.
Tarihe gerçekten saygı duyan insan, yalnızca zaferleri anlatmaz; yenilgilerin nedenlerini de araştırır.
Çünkü geçmişi sorgulamadan yüceltmek, tarih bilinci değildir.
Gerçek tarih bilinci, atalarının yaptıklarıyla gurur duyarken onların hatalarından da ders çıkarabilmektir.
Bizim ihtiyacımız olan tarih anlayışı budur.
2. Büyük Devlet Kurmak Bir Başarıdır, Büyük Değerler Yaşatmak Daha Büyük Bir Sorumluluktur
Devletler kurulur, büyür, değişir ve bazen tarih sahnesinden çekilir.
Sınırlar değişir.
Başkentler değişir.
Hanedanlar, yönetimler ve siyasi düzenler değişir.
Fakat bir milletin dili, kültürü, düşünce dünyası ve ahlaki değerleri nesilden nesile aktarılabildiği sürece tarihî devamlılık korunabilir.
Bu nedenle Türk milletinin gerçek zenginliği yalnızca kurduğu devletlerin büyüklüğünde aranamaz.
Asıl zenginlik, bu devletlerin ve toplumların insanlığa bıraktığı birikimdedir.
Yusuf Has Hacib’in Kutadgu Bilig eserinde devlet yönetimiyle ahlak arasındaki ilişkiyi ele alması tesadüf değildir.
Kaşgarlı Mahmud’un Türk dilinin zenginliğini ortaya koyması sıradan bir sözlük çalışmasının ötesinde kültürel bir hizmettir.
Ahmet Yesevî’nin insanın manevi dünyasına yönelen öğretileri, Mevlânâ’nın insan sevgisini öne çıkaran düşünceleri ve Yunus Emre’nin sade Türkçeyle gönüllere ulaşması, medeniyetimizin farklı yönlerini göstermektedir.
Bu miras bize şunu anlatır:
Bir milletin büyüklüğü yalnızca askerî gücüyle ölçülemez.
Bilime yaptığı katkılar, yetiştirdiği düşünürler, kurduğu kurumlar, geliştirdiği hukuk anlayışı ve insanlığa bıraktığı eserler de o milletin büyüklüğünün ölçüsüdür.
Kılıç bir dönemin sınırlarını belirleyebilir; fakat kalem, bilgi ve adalet yüzyıllar boyunca insanların hayatına yön verebilir.
3. Biz Bu Millete Adımız Duyulsun Diye Hizmet Etmedik
İnsan hayatında iki farklı hizmet anlayışı vardır.
Birincisi, insanın kendi adını büyütmek için yaptığı hizmettir.
İkincisi ise kendisinden sonra yaşayacak nesillerin geleceğini düşünerek yaptığı hizmettir.
Birinci anlayışta makam önemlidir.
İkinci anlayışta sorumluluk önemlidir.
Birinci anlayış alkış bekler.
İkinci anlayış sonuç üretir.
Birinci anlayış insanın kendi dönemini düşünür.
İkinci anlayış henüz doğmamış çocukların geleceğini hesap eder.
Bizim savunduğumuz hizmet anlayışı ikincisidir.
Bizler, milletimize hizmet ederken ismimizin bir caddeye verilmesini, fotoğrafımızın bir duvara asılmasını veya adımızın tarih kitaplarında yer almasını esas amaç olarak görmemeliyiz.
Çünkü gerçek hizmetin değeri, hizmet edenin ne kadar tanındığıyla değil, hizmetten yararlanan insanların hayatında meydana getirdiği iyilikle ölçülür.
Bir okul yaptıran insanın adı unutulabilir.
Ama o okuldan yetişen doktorlar, mühendisler, öğretmenler ve bilim insanları toplumun geleceğini değiştirebilir.
Bir kütüphane kuran kişinin ismi zamanla hatırlanmayabilir.
Ama o kütüphanede okunan kitaplar yeni fikirlerin doğmasına vesile olabilir.
Bir kültür merkezinin kurulmasına öncülük eden kişi bir gün aramızdan ayrılabilir.
Fakat o merkezde öğrenilen dil, yaşatılan gelenek ve kurulan dostluklar nesiller boyunca devam edebilir.
İşte hizmetin gerçek anlamı budur.
İnsan ölümlüdür. Makam geçicidir. Şöhret unutulabilir. Fakat topluma kazandırılan kalıcı değerler yaşamaya devam edebilir.
4. Liderlik Makamda Oturmak Değil, Zor Günlerde İnisiyatif Almaktır
Bir milletin geleceğini belirleyen en önemli meselelerden biri liderlik anlayışıdır.
İyi günlerde herkes konuşabilir.
Her şey yolundayken herkes başarıdan pay isteyebilir.
Ekonomi büyürken, toplum huzurluyken, kurumlar düzenli çalışırken yöneticilik yapmak nispeten kolaydır.
Ancak gerçek liderlik, şartlar zorlaştığında ortaya çıkar.
Ekonomik kriz yaşandığında…
Toplumda güvensizlik büyüdüğünde…
İnsanlar geleceklerinden endişe etmeye başladığında…
Gençler ülkelerini terk etmeyi düşündüğünde…
Bir felaket karşısında herkes birbirinden karar beklediğinde…
İşte o zaman liderin gerçek karakteri görülür.
Lider, kötü günde sorumluluktan kaçmayan, inisiyatif alan, doğru kararı verebilmek için bilgiye başvuran ve aldığı kararı uygulayabilen insandır.
Ancak inisiyatif almak, her şeyi tek başına bilmek veya hukukun üzerinde hareket etmek değildir.
Gerçek lider gerektiğinde uzmanları dinler, farklı görüşlere değer verir, yetki paylaşır ve hatalı kararlarını düzeltebilir.
Çünkü cesaret ile düşüncesizlik birbirinden farklıdır.
Kararlılık ile inatçılık aynı şey değildir.
Güçlü liderlik ile sınırsız yetki anlayışı da birbirine karıştırılmamalıdır.
Gerçek lider, yalnızca karar alan değil, kararının sonuçlarını da üstlenebilen insandır.
Başarıyı ekibiyle paylaşır.
Hatanın sorumluluğundan kaçmaz.
Zor günlerde halkın karşısına çıkar.
Toplumun gerçek sorunlarını dinler.
Ve en önemlisi, kendisinden sonra da çalışabilecek güçlü kurumlar bırakır.
Çünkü büyük liderin başarısı, kendisi olmadan hiçbir şeyin yapılamadığı bir düzen kurmak değil, kendisinden sonra da doğru işleyen bir sistem bırakmaktır.
5. Tarihten Gelen Stratejik Ders: Devletin Gücü Adaletle Kalıcı Olur
Tarih bize çok önemli bir gerçeği göstermektedir:
Yalnızca askerî güç, ekonomik zenginlik veya geniş topraklar bir devletin devamlılığını garanti etmez.
Devletlerin uzun ömürlü olmasında kurumların sağlamlığı, toplumsal güven, ekonomik üretkenlik, hukuk düzeni ve değişen şartlara uyum sağlayabilme kabiliyeti büyük önem taşır.
Adalet duygusunun zayıfladığı toplumlarda insanlar kurumlara güvenlerini kaybedebilir.
Liyakatin yerini kayırmacılık aldığında devletin karar alma kapasitesi zarar görür.
Eleştirinin susturulduğu ortamlarda yanlış kararların düzeltilmesi zorlaşır.
Bilim ve eğitim geri plana itildiğinde toplumun rekabet gücü azalır.
Bu nedenle Türk tarihinden çıkarılması gereken en önemli stratejik derslerden biri şudur:
Devleti güçlü kılan yalnızca yöneticinin iradesi değil, adaletli kurumların sürekliliğidir.
Bir ülkede vatandaşlar kendilerini eşit hissedebilmeli, haklarını bağımsız mahkemelerde arayabilmeli ve geleceklerini kişilerin keyfî kararlarına bağlı görmemelidir.
Hangi dili konuşursa konuşsun, hangi inanca sahip olursa olsun, hangi siyasi görüşü benimserse benimsesin herkes hukuk önünde eşit olmalıdır.
Bu yaklaşım millî kimliği zayıflatmaz.
Aksine, ortak vatandaşlık bilincini ve devletin meşruiyetini güçlendirir.
Çünkü adalet yalnızca ahlaki bir erdem değildir.
Aynı zamanda stratejik bir devlet kapasitesidir.
6. Balkanlar ve Rumeli: Tarihî Hafızamızın Yaşayan Sayfaları
Türk tarihinden söz ederken Balkanlar’ı ve Rumeli’yi görmezden gelmek mümkün değildir.
Edirne’den Filibe’ye, Kırcaali’den Şumnu’ya, Silistre’den Deliorman’a, Üsküp’ten Prizren’e kadar geniş bir coğrafyada Türk dilinin, kültürünün, mimarisinin ve toplumsal hafızasının izleri bulunmaktadır.
Bu coğrafyada tarih yalnızca kalelerde, camilerde, köprülerde veya mezar taşlarında yaşamaz.
Bir annenin söylediği ninnide yaşar.
Bir dedenin torununa anlattığı hatırada yaşar.
Bir köyde sürdürülen gelenekte yaşar.
Bir türkünün sözlerinde, bir aile albümünde, eski bir okul defterinde yaşamaya devam eder.
Fakat kültürel miras kendiliğinden korunmaz.
Korunmadığında kaybolabilir.
Araştırılmadığında unutulabilir.
Yeni kuşaklara aktarılmadığında yalnızca geçmişin hatırası olarak kalabilir.
Bu nedenle Bulgaristan Türkleri başta olmak üzere Balkanlar’daki Türk topluluklarının tarihî ve kültürel mirasının korunması büyük önem taşımaktadır.
Ancak bu sorumluluk, yaşadığımız ülkelerin diğer toplumlarıyla karşı karşıya gelmek anlamına gelmemelidir.
Tam tersine, kendi kültürünü güven içinde yaşatabilen insanların başkalarının kültürüne de saygı göstermesi, toplumsal barışı güçlendirir.
Bizim idealimiz, geçmişin acılarını geleceğin düşmanlıklarına dönüştürmek değil, tarihî hafızayı koruyarak ortak bir barış ve adalet kültürü oluşturmaktır.
Rumeli’nin çocukları yalnızca geçmişlerini bilmekle kalmamalı; yaşadıkları ülkelerin geleceğine de eğitimleri, çalışmaları, üretimleri ve vatandaşlık sorumluluklarıyla katkıda bulunmalıdır.
Çünkü köklerini korumakla geleceğe açık olmak birbirine zıt değildir.
7. Stratejik Bakış: Tarihten Geleceğe Uzanan Beş Büyük Sorumluluk
Bir milletin geçmişte büyük devletler kurmuş olması, gelecekte de kendiliğinden güçlü olacağı anlamına gelmez.
Geleceğin dünyasında gücün kaynakları değişmektedir.
Bilimsel araştırma, teknoloji, eğitim, üretim, kurumsal kalite ve insan kaynağı giderek daha belirleyici hâle gelmektedir.
Bu nedenle tarihî mirasımızı geleceğin ihtiyaçlarıyla birleştirmek zorundayız.
Eğitim ve bilimde yükseliş
Gençlerimizi yalnızca geçmişin başarılarını ezberleyen insanlar olarak değil, yeni başarılar üretebilecek bireyler olarak yetiştirmeliyiz.
Tarih bilen mühendisler, kültürünü tanıyan bilim insanları, dünyayı anlayan öğretmenler ve evrensel hukuk ilkelerini benimseyen yöneticiler yetiştirmeliyiz.
Kültürel hafızanın korunması
Arşivlerimizi, yazma eserlerimizi, sözlü tarih anlatılarımızı, türkülerimizi, aile hatıralarımızı ve tarihî yapılarımızı kayıt altına almalıyız.
Özellikle Balkanlar’daki kültürel mirasın belgelenmesi için üniversiteler, araştırma merkezleri ve sivil toplum kuruluşları arasında uzun vadeli iş birlikleri geliştirilmelidir.
Liyakatli ve ahlaklı yöneticilik
Yöneticilerin değeri, söyledikleri sözlerden önce ortaya koydukları sonuçlarla ölçülmelidir.
Kamu görevleri kişisel sadakatin ödülü değil, ehliyet ve sorumluluk gerektiren hizmet makamları olmalıdır.
Ekonomik bağımsızlık ve üretim
Bilgi üretmeyen, teknoloji geliştirmeyen ve katma değer oluşturamayan toplumların yalnızca geçmiş başarılarıyla gelecekte güçlü kalması mümkün değildir.
Tarihî birikim, çağdaş üretim kapasitesiyle desteklenmelidir.
Ortak değerler etrafında dayanışma
Toplumun farklı kesimleri arasında güven oluşturmak, gençlerin önünü açmak, kadınların eğitim ve çalışma hayatına eşit katılımını desteklemek, fırsat adaletini güçlendirmek temel öncelikler olmalıdır.
Çünkü bir milletin geleceği, yalnızca geçmişteki kahramanlarının sayısıyla değil, bugün yetiştirdiği nitelikli insanlarla şekillenir.
8. Makam Sahibi Çok Olabilir, Fakat Tarihe Yön Veren İnsan Azdır
Tarih boyunca pek çok insan önemli makamlara gelmiştir.
Hükümdarlar, komutanlar, vezirler, siyasetçiler ve devlet adamları gelip geçmiştir.
Ancak hepsi aynı şekilde hatırlanmamıştır.
Kimileri büyük yetkilere sahip olduğu hâlde kalıcı bir değer bırakamamıştır.
Kimileri ise mütevazı imkânlarla toplumun geleceğini değiştirmiştir.
Bir öğretmen yetiştirdiği öğrencilerle…
Bir yazar bıraktığı eserlerle…
Bir bilim insanı gerçekleştirdiği keşiflerle…
Bir hayırsever kurduğu kurumlarla…
Bir devlet adamı geliştirdiği adaletli sistemle tarihte iz bırakabilir.
Buradan çıkarılacak ders açıktır:
İnsanı büyük yapan oturduğu koltuğun yüksekliği değil, o koltuktan kalktıktan sonra geride bıraktığı iyiliktir.
Bu nedenle liderlik yalnızca siyasetçilere ait bir sorumluluk değildir.
Bir okul müdürü de lider olabilir.
Bir dernek başkanı da lider olabilir.
Bir köyün sorunlarına çözüm arayan vatandaş da liderlik gösterebilir.
Bir gencin eğitimine destek veren iş insanı da toplumun geleceğinde önemli bir rol oynayabilir.
Liderlik, sorumluluk üstlenme ahlakıdır.
9. En Büyük Tehlike: Tarihi Bilmeden Tarihle Övünmek
Bugün üzerinde düşünmemiz gereken ciddi bir mesele vardır.
Geçmişimizle övünmeyi seviyoruz.
Büyük devletlerden söz ediyoruz.
Büyük komutanlarımızı anlatıyoruz.
Tarihî zaferlerimizi hatırlıyoruz.
Fakat aynı zamanda kendimize bazı sorular sormamız gerekiyor:
Geçmişte bilime önem veren medeniyetlerin mirasçıları olarak bugün bilimsel araştırmaya ne kadar yatırım yapıyoruz?
Adalet üzerine eserler yazmış düşünürlerimizin torunları olarak bugün adaletin güçlenmesi için ne yapıyoruz?
Büyük mimari eserler ortaya koymuş toplumların devamı olarak bugün şehirlerimizi nasıl inşa ediyoruz?
Yüzyıllarca kültür üreten bir tarihî birikimin sahipleri olarak bugün kaç kütüphane, araştırma merkezi ve kültür kurumu oluşturuyoruz?
Gençlerimize yalnızca atalarının kahramanlıklarını mı anlatıyoruz, yoksa kendilerinin de büyük işler başarabilecekleri imkânları mı hazırlıyoruz?
İşte asıl yüzleşme burada başlamaktadır.
Geçmişi bilmek önemlidir.
Fakat geçmişin büyüklüğünü bugünkü eksikliklerimizin bahanesi hâline getirmek doğru değildir.
Atalarımızın başarıları bizim için bir ayrıcalık belgesi değil, daha iyisini yapabilme sorumluluğudur.
10. Zor Zamanlarda Susmak mı, Sorumluluk Almak mı?
Toplumların tarihinde öyle dönemler vardır ki herkes bir başkasının harekete geçmesini bekler.
Sorunlar büyür.
Yanlışlar görülür.
Eksiklikler konuşulur.
Fakat çözüm üretme sorumluluğunu üstlenenlerin sayısı sınırlı kalır.
Oysa yalnızca şikâyet ederek gelecek inşa edilemez.
Bir liderin görevi, sorunları tarif etmekle sınırlı değildir.
Çözüm için harekete geçmek zorundadır.
Fakat bu hareket, yalnızca yüksek sesle konuşmak anlamına gelmez.
Bazen liderlik, herkesin öfkelendiği bir ortamda sağduyuyu korumaktır.
Bazen toplumun birbirinden uzaklaştığı bir dönemde insanları ortak hedefler etrafında buluşturmaktır.
Bazen yanlış bir uygulamaya karşı hukuk içinde kararlı bir duruş göstermektir.
Bazen de herkes kısa vadeli kazanç peşindeyken uzun vadeli bir eğitim ve kültür yatırımını savunmaktır.
Liderlik, yalnızca cesaret değil, öngörü gerektirir.
Yalnızca kararlılık değil, ahlak gerektirir.
Yalnızca mücadele değil, sabır gerektirir.
En büyük liderlik, toplumun umudunu kaybettiği yerde güven oluşturabilmektir.
11. Gençlere Sesleniş: Tarihin Mirasçısı Olmak Yetmez, Geleceğin Kurucusu Olmalısınız
Sevgili gençler,
Sizlere bırakabileceğimiz en büyük miras yalnızca geçmişte kurulmuş devletlerin hikâyeleri değildir.
Size bırakmamız gereken asıl miras; düşünebilme cesareti, araştırma alışkanlığı, adalet duygusu, çalışkanlık ve insanlığa faydalı olma idealidir.
Sizlerden geçmişi sorgulamadan tekrar etmenizi istemiyoruz.
Geçmişi öğrenmenizi, anlamanızı ve ondan daha ileriye gidebilmenizi istiyoruz.
Dil öğrenin.
Bilimle ilgilenin.
Teknolojiyi takip edin.
Tarih okuyun.
Felsefe okuyun.
Dünyanın farklı toplumlarını tanıyın.
Kendi kültürünüzü korurken başkalarının kültürüne de saygı gösterin.
Hiçbir zaman bilginin yerine sloganı, liyakatin yerine yakınlığı, ahlakın yerine çıkarı koymayın.
Ve şunu unutmayın:
Türk milletinin tarihî büyüklüğünü yalnızca geçmişte aramayın.
Gelecekte gerçekleştireceğiniz bilimsel çalışmalarla, kuracağınız kurumlarla, geliştireceğiniz teknolojilerle ve insanlığa sunacağınız hizmetlerle yeni başarılar ortaya koyun.
Sizlerden beklediğimiz, geçmişteki büyük insanların gölgesinde yaşamanız değildir.
Onların açtığı düşünce ve medeniyet yolundan ilerleyerek kendi çağınızın sorumluluğunu üstlenmenizdir.
Tarihle gurur duymak güzeldir. Fakat tarihe değer katmak çok daha büyük bir başarıdır.
12. Biz Geçici İsimlerin Değil, Kalıcı İdeallerin Peşindeyiz
Bir gün hepimiz bu dünyadan ayrılacağız.
Bugün sahip olduğumuz görevler sona erecek.
Makamlar başkalarına devredilecek.
İsimlerimiz zamanla unutulabilecek.
Fakat asıl önemli olan, bizden sonra neyin yaşamaya devam edeceğidir.
Bir çocuğun eğitimine katkıda bulunabildiysek…
Bir gencin geleceğine ışık tutabildiysek…
Bir tarihî eserin yok olmasını önleyebildiysek…
Bir kültürel değeri gelecek kuşaklara aktarabildiysek…
Bir haksızlığın giderilmesine katkı sağlayabildiysek…
Bir toplumun daha adaletli, daha bilgili ve daha güçlü olmasına hizmet edebildiysek…
O zaman yaşamımızın anlamlı bir iz bıraktığını söyleyebiliriz.
Bizim idealimiz, geçmişteki devletlerin yalnızca ihtişamını anlatmak değildir.
O medeniyetlerin bilgiye, kültüre, yönetime ve insan hayatına dair birikiminden yararlanarak daha adaletli, daha özgür, daha üretken bir gelecek kurmaktır.
Bizim mücadelemiz bir ismin yaşatılması için değil, bir medeniyet hafızasının korunması içindir.
Bizim hizmet anlayışımız bir makamın korunmasına değil, milletin ve toplumun geleceğine dayanmalıdır.
Ve bizim liderlik anlayışımız, zor günlerde sorumluluğu başkasına bırakan değil, gerektiğinde ilk adımı atan, doğruyu savunan ve sonuç almak için çalışan insanların anlayışıdır.
Çünkü biliyoruz ki:
Türk milletinin rehberi tarihidir. Ancak tarih, geleceğe yürümeyi bırakanların sığınağı değil, geleceği inşa etmek isteyenlerin yol göstericisi olmalıdır.
Milletimizin değerleri, dili, kültürü ve medeniyet birikimi yaşatıldığı müddetçe Türk kimliği de gelecek nesillere taşınacaktır.
Fakat bunu gerçekleştirmek yalnızca geçmişi anlatmakla mümkün değildir.
Çalışmak gerekir.
Üretmek gerekir.
Adaleti savunmak gerekir.
Gençleri yetiştirmek gerekir.
Kültürü korumak gerekir.
Ve en önemlisi, zor zamanlarda sorumluluk almak gerekir.
Tarih bize kim olduğumuzu anlatır.
Ahlak nasıl yaşamamız gerektiğini öğretir.
Bilim geleceğin kapılarını açar.
Adalet ise birlikte yaşayabilmenin temelini oluşturur.
Biz bu millete adımız anılsın diye hizmet etmedik. Bizden sonra gelenler daha bilgili, daha özgür, daha huzurlu ve daha güçlü bir toplumda yaşasın diye hizmet etmeyi ideal edindik.
Çünkü gerçek dava, insanın kendi adını yaşatması değil, kendisinden sonra yaşayacak insanların önünü açmasıdır.
Ve unutmayalım:
Tarihte büyük devletler kurmuş olmak bir gururdur. O devletlerin medeniyet mirasına layık bir gelecek kurmak ise bizim neslimizin sorumluluğudur.
Tarih, geçmişte ne kadar büyük olduğumuzu anlatır. Gelecek ise bugün ne kadar sorumluluk aldığımızı gösterecektir.
Kalıcı olan makamlar değil, insanlığa bırakılan değerlerdir. Büyük olan yalnızca tarihe geçenler değil, kendilerinden sonra gelenlere yol açabilenlerdir.
Arzu ÜNAL
